alternative action, alternative thinking

Μια μαρτυρία για το προσφυγικό δράμα στη Λέσβο | Stories

1.13K 0

Της Αναστασίας Παναγιωτοπούλου 

Πρόσφυγες πάντα περνούσαν από τη Λέσβο, αυτό δεν είναι καινούριο. Το πρωτοφανές είναι αυτή η έκρηξη μετανάστευσης που τον τελευταίο καιρό πλήττει χιλιάδες ανθρώπινες ζωές.  Ήθελα να έχω μια πιο σφαιρική εικόνα για το μέρος που τόσο αγαπώ και για όλα αυτά που συμβαίνουν τη στιγμή αυτή στο νησί της Λέσβου. Τη Μυτιλήνη με τους αρχοντικούς πύργους, την καμαρωτή προκυμαία, τη γραφική Ερμού, τα υπέροχα στενά και μαγαζιά που κάποτε περπατούσα για έναν ολόκληρο χρόνο. Και από την άλλη το δράμα ενός λαού που αναγκάζεται να μεταναστεύσει, χωρίς άσυλο, χωρίς αναγνώριση τους ως πρόσφυγες πολέμου, χωρίς καμία διαβεβαίωση ότι θα φτάσουν όντως στον προορισμό τους, ο οποίος δεν είναι άλλος από τη Β.Ευρώπη.

Δε θα μπορούσα παρά να συμβουλευτώ την επί δώδεκα (όχι συναπτά) έτη κάτοικο του νησιού, πλέον κάνει το διδακτορικό της πάνω στις Θαλάσσιες Επιστήμες, αγαπημένη φίλη Τασούλα, που βιώνει την όλη κατάσταση από πρώτο χέρι.

Με διαβεβαιώνει για το μέγεθος της τραγωδίας και από την αρχή μου επισημαίνει πως στο νησί υπάρχουν χιλιάδες πρόσφυγες πολέμου αλλά και μετανάστες, δύο δηλαδή αρκετά διαφορετικές κατηγορίες «ταξιδιωτών». Ως επί το πλείστον είναι άνθρωποι από τη Συρία και ορισμένοι από το Αφγανιστάν. Στην πόλη της Μυτιλήνης μπορεί κάποιος να συναντήσει πρόσφυγες παντού, το σίγουρο είναι αυτό. Έχουν στήσει τις σκηνές τους κυρίως στο λιμάνι όπου γινόταν η καταγραφή τους μέχρι πρότινος. Ο  χώρος καταγραφής είχε μεταφερθεί στην περιοχή Τσαμάκια και πλέον συζητιέται η μεταφορά του βόρεια, φυσικά δε θα μπορούσε να γνωρίζει τις ακριβείς κινήσεις τους.

Υπάρχει συνωστισμός κυρίως στο λιμάνι της Μυτιλήνης, στο πάρκο Αγίας ειρήνης, στο πάρκο Αγίου Κωνσταντίνου και στις περιοχές πρασίνου δίπλα από την παλιά νομαρχία και δίπλα στο δημαρχείο. Οι σκηνές είναι στημένες πολύ κοντά η μία στην άλλη πράγμα που δεν έχω συναντήσει ούτε στο πιο πολυσύχναστο κάμπινγκ του 2ου ποδιού (Χαλκιδικιώτισσα γαρ!).

Επίσης, συναντάς πρόσφυγες και μετανάστες κατά μήκος της προκυμαίας όπου άλλοι κάθονται κάτω, άλλοι ψαρεύουν άλλοι βολτάρουν κλπ. Είναι ως επί το πλείστον οικογένειες με παιδάκια, βρέφη έως και 5-6 χρονών, μητέρες το πολύ μέχρι 25. Aρκετές από αυτές είναι και σε ενδιαφέρουσα. Έχω συναντήσει και ζευγαράκια, όπου οι κοπέλες είναι πολύ περιποιημένες και μακιγιαρισμένες με μολύβι ματιών, κραγιόν και όλα τα συναφή. Μέσα στην ταλαιπωρία τους βρήκαν το κουράγιο να καλλωπιστούν. Αυτό είναι καταπληκτικό! Επίσης έχουν συναντήσει και αντρό-παρέες που κυκλοφορούν 3-5 άτομα μαζί αλλά οι περισσότεροι είναι σε οικογένειες με μικρά παιδιά.

Στην ερώτηση μου αν οι ντόπιοι «πλουτίζουν» από τους πρόσφυγες όπως είπε η τέως αναπληρώτρια Υπουργός Μεταναστευτικής Πολιτικής του ΣΥ.ΡΙΖ.Α  Τ. Χριστοδουλοπούλου, πήρα την απάντηση πως ναι όντως συμβαίνει σε κάποιο βαθμό.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ένα βενζινάδικο που είχα πάει να γεμίσω βενζίνη και προς έκπληξη μου είδα τον ιδιοκτήτη να πουλάει σκηνές και κονσέρβες τύπου ζβαν! Τα περισσότερα καταστήματα έχουν απ’ έξω ουρά, καθώς επίσης και τα πρακτορεία ταξιδιών. Η αλήθεια είναι ότι προσωπικά δεν έχω πετύχει σκηνικό εκμετάλλευσης, τύπου 5 ευρώ για μια φόρτιση κινητού, αλλά συζητιέται γενικώς.

5

Ο Δήμος τι κάνει, μια βασική απορία τόσο των ντόπιων όσο και των ανθρώπων που δε ζουν στο νησί όμως γνωρίζουν την κατάσταση στην οποία βρίσκεται;

O Δήμος δεν έχω ιδέα τι κάνει μπορώ να σου πω όμως τι ΔΕΝ κάνει. Στα σημεία της πόλης που έχουν στήσει τις σκηνές τους δεν έχω δει ούτε έναν κάδο, ούτε μία χημική τουαλέτα. Ο κόσμος παραπονιέται ότι έχει βρωμίσει το λιμάνι και ότι μυρίζει ούρα όλο το κέντρο της Μυτιλήνης, αλλά αν το σκεφτείς, οι άνθρωποι αυτοί δεν έχουν ένα αξιοπρεπές μέρος να κάνουν τις ανάγκες τους. Οπότε ποιος πραγματικά φταίει; Η αλήθεια είναι πως η θάλασσα μέσα στο λιμάνι έχει γεμίσει σκουπίδια και άδεια πλαστικά μπουκάλια, ενώ  η μυρωδιά από ούρα κυριαρχεί. Αλλά με τις παρούσες συνθήκες  πάλι καλά είμαστε, καταλήγει.

Όταν μια πόλη είναι οργανωμένη για να ζει ένας συγκεκριμένος αριθμός κατοίκων και μέσα σε λίγες ημέρες προστίθενται 20.000 άτομα θα πρέπει να αλλάξουν οι υποδομές, έτσι δεν είναι?

Πέτυχα ένα σκηνικό τις προηγούμενες ημέρες όπου οι λιμενικοί προσπαθούσαν με τα κλομπ να εκκενώσουν το λιμάνι, κανένα έλεος.

Πιστεύω πως αν ο δήμος είχε τοποθετήσει κάδους στις περιοχές που συνωστίζονται αυτοί οι άνθρωποι, αν είχε τοποθετήσει χημικές τουαλέτες, ένα μηχάνημα που βγάζει χαρτάκια προτεραιότητας, όπως έχουν οι τράπεζες με φωτεινή ένδειξη των αριθμών και αν είχαν προβλέψει από την αρχή ώστε να στείλουν περισσότερα άτομα για να καταγράφουν τους πρόσφυγες και μετανάστες, τότε ούτε προβλήματα θα υπήρχαν ούτε φασαρίες, ούτε πορείες, ούτε ακραίες αντιδράσεις από την μεριά των μυτιληνιών, οι οποίες τελευταία πληθαίνουν.

Στην ερώτηση μου σχετικά με τη διαθεσιμότητα πλοίων, άρα εκδήλωση θετικής διάθεσης από πλευράς του κράτους, πήρα μια απάντηση με ανάμικτα συναισθήματα.

Έχω να σου πω ότι τις προηγούμενες το πλοίο και περίμενε στο λιμάνι για μια ολόκληρη μέρα καθώς περίμενε να καταγραφεί αρκετός αριθμός προσφύγων, πράγμα που σημαίνει ότι το θέμα μπάζει από τους καταγραφείς και όχι από τα δρομολόγια των πλοίων. Πριν κανένα μήνα όντως δεν υπήρχαν πυκνά δρομολόγια αλλά νομίζω ότι και οι καταγραφείς ήταν ή λίγοι ή αργοί στην δουλειά τους. Τώρα διάβασα ότι το έχουν διευθετήσει το θέμα αυτό. Περιμένω να δω τα αποτελέσματα… Όλοι θέλουν να πάνε στην Ευρώπη. Μας αντιμετωπίζουν σαν να μην είμαστε εμείς η Ευρώπη και με το δίκιο τους. Συνάντησαν ένα ανοργάνωτο κράτος, απροετοίμαστο, με βάρβαρες ομάδες καταστολής έτοιμοι να χρησιμοποιήσουν τα κλομπ τους με την πρώτη ευκαιρία.

2BFFB51E00000578-3223558-image-a-9_1441474252117_0

Αν πας μια βόλτα από Μανταμάδο, Σκάλα Συκαμιάς και Μόλυβο η κατάσταση είναι απερίγραπτη. Στη σκάλα Συκαμιάς συγκεκριμένα  υπάρχει ένα βουνό από πορτοκαλί γιλέκα-σωσίβια και ξεφούσκωτες βάρκες παντού. Το πρωί που ξεκινάω για το πανεπιστήμιο είναι βέβαιο πως θα δω κάποια παρέα προσφύγων ή μεταναστών να περπατάνε προς την πόλη και στη θάλασσα και φυσικά μαύρες στρογγυλές σαμπρέλες. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν μερικές στημένες σκηνές στην παραλία από ανθρώπους που μόλις έφτασαν. Γενικά τους βρίσκω πολύ πολιτισμένους. Αν βάλω τον εαυτό μου στη θέση τους, δε ξέρω πως θα αντιδρούσα. Δε φαντάζομαι πως θα είναι να έχω πουλήσει την περιουσία μου όσο-όσο για να γλιτώσω από αυτόν τον άδικο  πόλεμο, με μικρά παιδιά στο χέρι και ένα βρέφος στην αγκαλιά και να αναγκάζομαι να μείνω σε ένα αφιλόξενο νησί, γιατί η γραφειοκρατία του συγκεκριμένου κράτους λειτουργεί με ρυθμούς χελώνας. Το μόνο σίγουρο είναι ότι δεν θα σεβόμουν και τόσο τον χώρο που είμαι και θα απαιτούσα να γίνουν όλα γρηγορότερα. Υπάρχουν άνθρωποι που περιμένουν και ένα μήνα στο  νησί μέχρι να έρθει η σειρά τους. Ωστόσο αυτό το διάστημα πρέπει να τραφούν, να περιποιηθούν τα παιδιά τους και να ξοδέψουν χρήματα που θα τους είναι χρήσιμα στο τελικό προορισμό.

Συνεχίζουν να έρχονται άλλοι;

Έρχονται συνεχώς καινούριοι και όσο ο καιρός είναι καλός θα έρχονται. Μερικές φορές έρχονται και όταν ο καιρός δεν είναι καλός και η θάλασσα ανταριασμένη, τότε είναι που βλέπουμε στις ειδήσεις πτώματα να ξεβράζονται στην ακτή. Λένε ότι απέναντι στα παράλια περιμένουν 2.000.000 άνθρωποι για να περάσουν απέναντι. Αναρωτιέμαι πως να είναι οι συνθήκες εκεί.

Η αντίδραση των Μυτιληνιών είναι ανάμεικτη για παράδειγμα κάποια στιγμή στην προκυμαία βρέθηκα μπροστά σε ένα σύντομο διάλογο αγνώστων…

«Δες εδώ που κοιμούνται, μέσα στο δρόμο» (λέει ο κύριος εμφανώς στεναχωρημένος για την κατάσταση μια μητέρας που ήταν μέσα σε μια σκηνή και προσπαθούσε να κοιμήσει στην αγκαλιά το μωράκι της) και η κυρία του απαντάει “καλά να πάθουμε, αφού δεν τους τρυπάμε τις βάρκες να πάνε από εκεί που ήρθαν καλά να πάθουμε”. Άλλα λέει η γιαγιά μου άλλα ακούν τα αυτιά μου δηλαδή και οι αντιδράσεις ποικίλλουν.

Σαν κάτοικος της Μυτιλήνης το μόνο που νιώθω είναι θλίψη για αυτούς τους ανθρώπους, νιώθω τυχερή που δεν γεννήθηκα από εκείνη την πλευρά της θάλασσας αλλά και πάλι λέω, ποτέ δεν ξέρεις τι μπορεί να συμβεί στο μέλλον, σάμπως αυτοί περίμεναν τέτοια εξέλιξη.

Όσο για το ρόλο της πανεπιστημιακής κοινότητας, η οποία αποτελεί σημαντικό ζωτικό κομμάτι του νησιού, ακόμη και κατά τη θερινή περίοδο.

O σύλλογος διοικητικού προσωπικού Παν. Αιγαίου συνέλεγε φάρμακα τον Απρίλιο, δεν ξέρω αν συνεχίζεται η προσπάθεια ή τι αποτελέσματα είχαν.  Πλέον με πρωτοβουλία του Πρύτανη το πανεπιστήμιο, μέσω της φοιτητικής λέσχης, κατεβάζει φαγητό στους πρόσφυγες.

Επίσης, έγινε πρόβλεψη για δημιουργία Πανεπιστημίου για μετανάστες σε έξι νησιά του Αιγαίου! Το σχέδιο προβλέπει κατ’ εξαίρεση εγγραφή προσφύγων – φοιτητών από τη Συρία, εκτός φυσικά Πανελλαδικών Εξετάσεων, στις σχολές των ΑΕΙ με έδρα Μυτιλήνη, Σάμο, Χίο, Ρόδο, Σύρο και Λήμνο. Αυτό κι αν είναι ενθαρρυντικό. Διαβάζουμε ότι το σχέδιο αυτό το επεξεργάζεται το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, που εδρεύει στη Μυτιλήνη και στο οποίο φοιτούν καθημερινά δεκάδες άτομα, περιλαμβάνει την κατ’ εξαίρεση εγγραφή φοιτητών προσφύγων από τη Συρία ή αλλού εκτός Πανελλαδικών Εξετάσεων και πέραν του ποσοστού που προβλέπεται στη νομοθεσία για την εισαγωγή των αλλοδαπών-αλλογενών φοιτητών και φοιτητριών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση της χώρας, με απλούστευση των σχετικών διοικητικών διαδικασιών.

Γενικά αν με ρωτάς δεν ένιωσα καμιά φορά να απειλούμε από αυτούς τους ανθρώπους, δεν επεδίωξα να βρεθώ όμως και ποτέ σε κάποιον έρημο δρόμο μόνη μου. Λένε ότι έχουν περάσει από το νησί περίπου 75.000 άνθρωποι. Στατιστικά να το πάρεις κάποιοι από αυτούς θα είναι κακοί και κάποιοι άλλοι καλοί. Δεν παίζει ρόλο αν είναι Σύριοι, Αμερικάνοι ή Έλληνες, ο αριθμός είναι μεγάλος και οι άνθρωποι διαφέρουν.

3

Δεκάδες κάτοικοι στη Λέσβο στέκονται κατά μήκος των ακτών και κάνουν σινιάλο στις βάρκες… με σκοπό να τις καρπωθούν, λέει ένα δημοσίευμα του Lesvos News.

Nαι, τους χαιρετάνε από μακριά και οι πρόσφυγες νομίζουν ότι βρήκαν φιλικούς ανθρώπους και κλαίνε από χαρά, όταν όμως φτάνουν στην παραλία οι Μυτιληνιοί μαλώνουν μεταξύ τους ποιος θα πάρει τη μηχανή της βάρκας και οι πρόσφυγες κοιτάνε σαστισμένοι.

Μια ακόμη αρνητική εξέλιξη είναι η εμφάνιση των πρώτων “ακραίων” εκδηλώσεων. Δημιουργήθηκε μια ομάδα με όνομα «Πατριωτική Κίνηση Μυτιλήνης» που αποτελείται από ακροδεξιούς-φασίστες, οι οποίοι πραγματοποίησαν συγκεντρώσεις και πορείες χθες το βράδυ. Μάλιστα υπήρξε μικρή ένταση με τους πατριώτες από την μια πλευρά και τους αντίφα (αντιφασίστες) από την άλλοι. Στη μέση τα ματ. Τελικά η σελίδα τους στο Facebook, όπου ενημερωνόταν για τις συγκεντρώσεις  κατέβηκε αλλά δεν ξέρουμε αν την κατέβασε ο δημιουργός της ή την ακύρωσαν λόγω ρατσιστικού περιεχομένου. Μολότοφ πέταξαν δυο νεαροί σε χώρο συγκέντρωσης προσφύγων, ευτυχώς τους έπιασαν.

Σίγουρα η πόλη είχε μεταμορφωθεί σε ένα γιγαντιαία σκουπιδότοπο, έχει ακόμη άσχημη μυρωδιά και μας έκανε δυσκολότερη, την κατά τα άλλα εύκολη συγκριτικά, ζωή μας. Μπορεί να  μη μπορούσαμε να πιούμε καφέ ή να φάμε το παγωτό μας καθισμένοι σε ένα  παγκάκι στη προκυμαία αλλά μέχρι να φύγουν αυτοί οι άνθρωποι πιστεύω πως πολλοί από εμάς έγιναν πιο πλούσιοι συναισθηματικά. Τώρα πια ξέρω τι αντιμετώπισαν οι παππούδες μου που ήρθαν πρόσφυγες από τη Μ.Ασία. Καταλαβαίνεις πως γράφεται ιστορία, ενός ξένου λαού μεν, με εμάς παρόντες δε.

Από χτές οι περισσότεροι πρόσφυγες έχουν μεταφερθεί στη βόρειο-ανατολική πλευρά του νησιού. Η πόλη έχει σχεδόν αδειάσει. Κυκλοφόρησε η φήμη πως θα παίρνουν το καράβι από το Σίγρι και όχι από το λιμάνι.  Το χάος μετακόμισε από το κέντρο του νησιού στο απόκεντρο για να μην το πιάνει το ανθρώπινο μάτι, γιατί αυτό που δε βλέπεις γρήγορα λησμονείς…  Έρχονται και εκλογές.

Τις μέρες αυτές περίπου 20.000 ψυχές επιβιβάστηκαν σε πλοίο και έφυγαν από το νησί, όμως η τραγωδία είναι κάτι παραπάνω από σίγουρο πως θα συνεχιστεί σε άλλες «Μυτιλήνες».

Σύριος πρόσφυγας έφτασε στη Λέσβο με το γατάκι του

*Ευχαριστώ πολύ την Τασούλα για αυτές τις πολύτιμες πληροφορίες.

κείμενο: Αναστασία Παναγιωτοπούλου

Βρείτε το Alternactive στο Facebook, Twitter και στο Instagram.

Comment

Your email address will not be published.

Τα cookies μας βοηθούν να παρέχουμε τις υπηρεσίες μας. Χρησιμοποιώντας τις υπηρεσίες μας, συμφωνείτε με τη χρήση cookies εκ μέρους μας. πληροφορίες

Διαφημιστικά Μηνύματα και cookie DoubleClick DART Το cookie DoubleClick DART χρησιμοποιείται από την Google στις διαφημίσεις που προβάλλονται στους ιστότοπους των συνεργατών της, όπως σε ιστότοπους που προβάλλουν διαφημίσεις του AdSense ή συμμετέχουν σε πιστοποιημένα από την Google δίκτυα διαφημίσεων. Όταν οι χρήστες επισκέπτονται τον ιστότοπο alternactive.gr και βλέπουν ή κάνουν κλικ σε μια διαφήμιση, ενδέχεται να αποθηκευτεί ένα cookie στο πρόγραμμα περιήγησης του εν λόγω τελικού χρήστη. Τα δεδομένα που έχουν συλλεχθεί από αυτά τα cookie θα χρησιμοποιηθούν προκειμένου να βοηθήσουν στην καλύτερη προβολή και διαχείριση των διαφημίσεων στον(στους) ιστότοπο(-ους) του εκδότη και στον ιστό.

Close