alternative action, alternative thinking

Η «ποιητική συνοχή» του Γιώργου Γεωργούλα | Interviews

552 0

Μιλήσαμε με τον Γιώργο Γεωργούλα για το «ελλείψει συνοχής» και βρήκαμε την ποίηση μέσα στον άνθρωπο. Κρατά την ποιητική του συλλογή και όλα είναι κάτι απ’ τη συνοχή στη σκέψη, στον νου και στην αναζήτηση νοήματος για τα μικρά και τα μεγάλα της ζωής.

«Ελλείψει συνοχής», λοιπόν και, για πες μας, τι κρύβει ο αινιγματικός τίτλος με το ιδιαίτερο αυτό σκίτσο στο εξώφυλλο;

Η αναζήτηση για ένα νόημα ολοκληρωμένο, για απαντήσεις που, εκ των προτέρων, ξέρουμε ότι δεν θα βρεθούν, στα πρέπει που η ανθρώπινη ύπαρξη ακολουθεί χωρίς όμως η εφαρμογή τους να οδηγεί στην ευτυχία. Όλα αυτά αποκαλύπτουν ένα κόσμο που η συνοχή και η σαφήνεια μοιάζει ουτοπία.
Η απάντηση για όλα βρίσκεται εντός.

Τι είναι το «Ελλείψει συνοχής»;

Αποτελεί μια συλλογή ποιημάτων που με κόπο επέλεξα ανάμεσα από ένα σύνολο έργου της τελευταίας πενταετίας. Προσπάθησα τα ποιήματα που την απαρτίζουν να είναι όσο γίνεται πιο αντιπροσωπευτικά του τρόπου που βιώνω και αφουγκράζομαι τα πράγματα που μας περιβάλλουν. Ένας δημιουργός σίγουρα εκφράζει και αποκαλύπτει τον εαυτό του μέσα από το έργο του. Ο ποιητής σε λίγες γραμμές μπορεί να αποκαλύψει τον μισό του εαυτό. Οι σκέψεις του για το θάνατο, η αντίληψή του για τη ζωή που διανύει, όλα είναι φανερά στον αναγνώστη. Το άλλο του μισό βρίσκεται σε μια διαρκή αναζήτηση νοήματος για τα μικρά και τα μεγάλα της ζωής.
Αναζήτηση που ποτέ δεν θα τελειώσει. Θα είναι πάντα «ελλείψει συνοχής».

Εμφανίζεσαι στα ράφια με ένα πρώτο βιβλίο που είναι ποιητική συλλογή. Γιατί ποίηση και όχι πεζό;

Το πώς εκφράζεσαι, ποια φόρμα σου δίνει το κατάλληλο πεδίο ώστε η πρώτη φράση που θα έρθει στο μυαλό σου, να γίνει ένα κομμάτι από το ψηφιδωτό του εαυτού, έχει να κάνει με τον ψυχισμό του καθενός μας.
Ποίηση γιατί οι λέξεις αποτελούν ένα νοητικό σχήμα που δηλώνουν και συμπαραδηλώνουν διαρκώς τον εαυτό. Μια άοκνη αναζήτηση του εγώ που θέλει όμως απεγνωσμένα να επι-κοινωνήσει.

Από την ποίηση μεταπηδά κανείς στον πεζό ή είναι μονόδρομος;

Όλα είναι δρόμος. Μπορεί να ξεκινάμε από κάτι που μας αυτοπροσδιορίζει, μας εκφράζει περισσότερο, όμως στην πορεία ανακαλύπτουμε καινούριους τρόπους έκφρασης, αναζητούμε προκλήσεις που θα μας πάνε σε αχαρτογράφητα νερά. Η αναζήτηση του σπουδαίου, του διαφορετικού μέσα από μια αμείλικτη μάχη με τις λέξεις.

Ενυπάρχει η ποίηση στο πεζό και το ανάστροφο ή είναι τόσο διαφορετικά μεταξύ τους;

Έχουν προηγηθεί εκατοντάδες συζητήσεις και άλλες τόσες αναλύσεις σχετικά με το τι διακρίνει ένα πεζό από ένα ποιητικό δημιούργημα. Ίσως με το να αναλύουμε κατακερματίζοντας λογοτεχνικά κείμενα θα ήταν προτιμότερο να ανα-συνθέτουμε πάνω σε αυτά, και να οδηγούμαστε σε καινούριους τρόπους έκφρασης. Διαβάζει κανείς ένα μυθιστόρημα και βρίσκει μια παράγραφο που κάλλιστα θα μπορούσε να σταθεί από μόνη της –αυτούσια– και να αποτελέσει ένα όμορφο ποίημα. Αλλά και μέσα από ένα ποίημα και των νοημάτων που αναδύει θα μπορούσε να χτιστεί ένας μυθιστορηματικός κόσμος. Απλώς για μένα η ποίηση είναι ένας πιο άμεσος τρόπος πρόσβασης στη σκέψη, στο συναισθηματικό πυρήνα μας. Είναι η αποτύπωση της στιγμής που όμως μπορεί και εμπερικλείει τα πάντα.

Είσαι απόφοιτος του Μεταπτυχιακού Δημ. Γραφής… έγραφες και πριν; πόσο σε επηρέασε και με ποιον τρόπο η φοίτησή σου εκεί;

Αν δεν είσαι άνθρωπος που γράφει ή θέλει να γράψει και να ανακαλύψει κάποια από τα μυστικά της λογοτεχνίας, νομίζω ότι δεν θα φθάσεις στο σημείο να παρακολουθήσεις ένα τέτοιο μεταπτυχιακό πρόγραμμα.
Έγραφα και πριν το μεταπτυχιακό. Οι γραφές μου όμως περιοριζόταν στα σημειωματάρια και στα δεκτικά αυτιά κάποιων φίλων. Η επαφή μου με αξιόλογους δασκάλους της λογοτεχνίας, η απίστευτη αλληλεπίδραση με ανθρώπους που αναζητούσαν την περιπέτεια και τα μυστικά της συγγραφής, με έκαναν να αναθεωρήσω αλλά και να βελτιώσω πολλά από αυτά που θεωρούσα έως τότε ενδεδειγμένα. Από ένα ακαδημαϊκό μάθημα έως και τον καφέ που ήπια στις όχθες του Σακουλέβα, στη Φλώρινα, με φίλους που είχαν τις ίδιες ανησυχίες, η ανατροφοδότηση αυτή, ήταν ένα από τα μεγαλύτερα και ομορφότερα μαθήματα που πήρα.

Ακολουθείς συγκεκριμένη δομή ή τεχνική στα ποιήματά σου ή απλώς ακολουθείς τη στιγμή;

Ακολουθώ περισσότερο τη στιγμή. Δεν σας κρύβω όμως ότι επιστρέφω και με ψυχραιμία, κάποιες φορές, αλλάζω τη σειρά των λέξεων, παίζω με τις έννοιες, τα νοήματά τους, αλλά ποτέ δεν θα αλλάξω το συναισθηματικό αυθορμητισμό που θέλησα να αποτυπώσω.
Λένε ότι όλα είναι θέμα έμπνευσης, τι πιστεύεις για αυτό;
Δεν περισσεύει τίποτα. Αν ο αμίλητος γείτονας είναι αυτός που περήφανα κρύβει τα προβλήματά του στη σιωπή, ο μετανάστης του κάτω ορόφου που περιμένει το υπόλοιπο της οικογένειά του για να μπορέσει να χτίσει πάλι από την αρχή, η πολύτεκνη ηλικιωμένη που ζει μόνη της σε ένα γηροκομείο, είναι πράγματα που εμπνέουν, τότε ναι εμπνέομαι από αυτά και είναι θέμα έμπνευσης η όποια αρχή. Από εκεί και πέρα όμως, αυτήν τη σπίθα πρέπει να την κάνεις φλόγα που θα μεταμορφωθεί μέσα από το δικό σου πρίσμα και την πυρετική προσπάθεια, σε λέξεις. Να βρεις τον τρόπο και να τις ενώσεις.

Από πού αντλείς τη θεματολογία σου;

Ένας πολύ καλός μου φίλος με είχε ρωτήσει γιατί τις περισσότερες φορές γράφουμε για αυτά που μας λυπούν, απώλειες, ατελέσφορες αγάπες, αναζήτηση νοήματος σε πράγματα που στερούνται του τελευταίου. Είναι η ανάγκη του ανθρώπου να μοιράζεται το δύσκολο, να το βγάλει από μέσα του. Βάζοντάς το πάνω στο χαρτί, όλη αυτή η διαδικασία λειτουργεί σαν ένα είδος ψυχοθεραπείας. Το χαρτί και το μολύβι, ως άλλος σιωπηλός αλλά σε εγρήγορση θεραπευτής, είναι πάντα και παντού διαθέσιμα εκεί, μέρα νύχτα, κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες. Δεν θα μπορούσα να διαφέρω. Έτσι, επανέρχομαι συνέχεια στις γραμματοσειρές μήπως και βρω το ουσιαστικό, εκείνο το συστατικό που θα μου επιτρέψει να καταλάβω και έτσι να συνεχίσω να υπάρχω στον κόσμο που με περιβάλλει όσο γίνεται πιο ανώδυνα, πιο αρμονικά.

Ξεχωρίζεις κάποιο ποίημα απ’ τη συλλογή; κάποιον στίχο;

Το καθένα έχει τη δική του βαρύτητα, μια αυτοτέλεια και ταυτόχρονα μια συνέχεια ή ασυνέχεια με τα υπόλοιπα. Χρησιμοποιώντας την αρχή του πρώτου ποιήματος «ήμουν έκθετος στην εποχή του ταυτόχρονου τοποθετημένος εκεί, στο εκτός» θα ήθελα να αποκαλύψω κάτι: Είμαστε έκθετοι, νιώθουμε τοποθετημένοι εκεί, στο εκτός, για τους λόγους που, για μένα τουλάχιστον, αναφέρονται στα ποιήματα που ακολουθούν. Είμαστε έκθετοι γιατί βιώνουμε την απώλεια, τις απουσίες, γιατί οι «χαμένες υποθέσεις» είναι συχνές, γιατί «αποδημώντας» προσπαθούμε να ξεφύγουμε από την ματαιότητα. Γιατί «σαν το χθες» μπορεί να είναι η καθημερινότητα του οποιουδήποτε που τη διασχίζει. Οι άνθρωποι αν και διαφορετικοί, με το δικό τους δαχτυλικό αποτύπωμα, αντιμετωπίζουμε τόσο μα τόσο ίδιες καταστάσεις. Διαφέρει μόνο ο τρόπος που τις ξεπερνάμε ή μιλάμε γι’ αυτές.

Σκέφτεσαι κάτι για μετά ή αφήνεσαι να απολαύσεις την πρώτη αυτή έκδοση;

Η αλήθεια είναι ότι θέλεις να κρατήσει λίγο παραπάνω αυτό το όμορφο συναίσθημα που βιώνει κάποιος όταν ολοκληρώνει κάτι. Όμως ένα τέλος είναι και μια νέα αρχή. Όπως έγραφα πριν την έκδοση του «ελλείψει συνοχής» έτσι και θα συνεχίσω να το κάνω. Από κει και πέρα υπάρχουν φόρμες που θα ήθελα να πειραματιστώ, υπάρχουν πεδία που θέλω να υπάρξω και να αλληλεπιδράσω με συνανθρώπους μου που έχουν δικές τους προτάσεις και ανησυχίες. Εξάλλου υπάρχει και το κομμάτι της διδασκαλίας της δημιουργικής γραφής. Είναι κάτι που έχω ξεκινήσει και σκέφτομαι να το συνεχίσω δίνοντάς του κάθε φορά και κάτι δυνατότερο, λογοτεχνικά και συναισθηματικά.

Τι θέλει να μας πει ο ποιητής τελικά;

Αυτό που νιώθει, που αφουγκράζεται μέσα στην καθημερινότητά του. Δεν είναι κάτι απόμακρο, που χρήζει εξεζητημένης διερεύνησης. Είναι σκέψεις, συναισθήματα, απόψεις καταγεγραμμένες με ένα προσωπικό ύφος. Πιστεύω όμως ότι πρέπει να χρησιμοποιούμε τη γλώσσα, τις λέξεις της εποχής που διανύουμε, εκεί ζούμε και με τα υλικά της προσπαθούμε να την περιγράψουμε.

Ποιο βιβλίο θα μας πρότεινες για ανάγνωση;

θα πρότεινα το συνολικό έργο του Αλμπέρ Καμύ. Διαβάζοντάς τον μπορεί κανείς να ανακαλύψει πώς μπορεί να εξελιχθεί ο άνθρωπος, ο λογοτέχνης, ο ήρωας που κάθε φορά έρχεται αντιμέτωπος με όλα αυτά που ο κόσμος υφαίνει γύρω του, ώστε η ολοκλήρωση του εαυτού να φαντάζει ακατόρθωτη. Όχι όμως και ανέφικτη. Όμως το να διαβάζεις διαρκώς και οτιδήποτε, χωρίς να αποκλείεις κάτι, ποίηση, διηγήματα, μικρές και μεγάλες φόρμες, σφηνάκια ανατροφοδότησης, αυτή η έξη στις λέξεις αποτελεί για μένα προσωπικά το πιο όμορφο ταξίδι.

Η ποίηση σε βρίσκει ή τη βρίσκεις;

Βρίσκεται μέσα σε κάθε άνθρωπο. Το πώς αυτή η συνύπαρξη εντός, θα γίνει ανάγκη που πρέπει να εξωτερικευθεί έχει να κάνει με την ιδιαίτερη φύση, την ιδιοσυγκρασία του καθενός από εμάς.  Υπάρχουν κάποιοι που με τον τρόπο που βιώνουν την καθημερινότητά τους θα ‘λεγες ότι ζουν ποιητικά, αναστρέφοντας την αρνητικότητα και τη σκληρή πραγματικότητα σε κάτι ζωογόνο και δημιουργικό.

Κυκλοφορεί από τη Libron Εκδοτική

Comment

Your email address will not be published.

Τα cookies μας βοηθούν να παρέχουμε τις υπηρεσίες μας. Χρησιμοποιώντας τις υπηρεσίες μας, συμφωνείτε με τη χρήση cookies εκ μέρους μας. πληροφορίες

Διαφημιστικά Μηνύματα και cookie DoubleClick DARTΤο cookie DoubleClick DART χρησιμοποιείται από την Google στις διαφημίσεις που προβάλλονται στους ιστότοπους των συνεργατών της, όπως σε ιστότοπους που προβάλλουν διαφημίσεις του AdSense ή συμμετέχουν σε πιστοποιημένα από την Google δίκτυα διαφημίσεων.Όταν οι χρήστες επισκέπτονται τον ιστότοπο alternactive.gr και βλέπουν ή κάνουν κλικ σε μια διαφήμιση, ενδέχεται να αποθηκευτεί ένα cookie στο πρόγραμμα περιήγησης του εν λόγω τελικού χρήστη. Τα δεδομένα που έχουν συλλεχθεί από αυτά τα cookie θα χρησιμοποιηθούν προκειμένου να βοηθήσουν στην καλύτερη προβολή και διαχείριση των διαφημίσεων στον(στους) ιστότοπο(-ους) του εκδότη και στον ιστό.

Close